Local Trip

Fill your life with adventures.

ရနံ႔မပ်ယ္ေသးေသာ ျမတ္ႏိုးဖြယ္ အညာရြာေလး မကၡရာ

မႏၱေလးျမိဳ႕ႏွင့္ မနီးမေဝးတြင္ ေရွးေဟာင္းယဥ္ေက်းမႈမ်ား မေပ်ာက္ပ်ယ္ေသးေသာ ျမတ္ႏိုးဖြယ္ ျမန္မာရြာေလးတစ္ရြာ ရိွေနေသးသည္ဟု သိရသည္ႏွင့္ တျပိဳင္နက္ တက္တက္ၾကြၾကြ သြားေရာက္ေလ့လာျဖစ္သည္။

ေျမပံုမွာရွာေသာ္ မကၡရာရြာရယ္ဟု မေတြ႕ရေပ။ စဥ့္ကိုင္ျမိဳ႕နယ္ရိွ ဧည့္ျပရြာကို ရွာျပီးမွ လမ္းညႊန္ဆိုင္းဘုတ္ေတြအတိုင္း စူးစူူးစမ္းစမ္း သြားခဲ့ရသည္။ ရန္ကုန္ - မႏၱေလး လမ္းေဟာင္းအတိုင္း လိုက္လာျပီး တအံု ကြန္ပ်ဴတာတကၠသိုလ္ ရိွရာလမ္းမွ အေရွ႕စူးစူးသို႔ ေမာင္းရသည္။

မကၡရာျမိဳ႕အေၾကာင္း တေစ့တေစာင္း

မကၡရာျမိဳ႕ကို သကၠရာဇ္ ၆၆၆ခုတြင္ တည္ခဲ့သည္ဟု ဆိုထားပါေသာ္လည္း ပုဂံေခတ္ အေနာ္ရထာမင္းလက္ထက္ကတည္းက တည္ခဲ့ေသာ ကင္းတပ္ျမိဳ႕ ၄၃ျမိဳ႕တြင္ ပါဝင္ေသာ စဥ့္ကိုင္ျမိဳ႕နယ္ အတြင္းတြင္ ပါဝင္သည္ဟု ဖတ္ရဖူးသည္။ မြန္ဂိုစစ္တပ္မ်ား ျမင္းစိုင္းမွ ဆုတ္ခြာသြားျပီးေနာက္ သကၠရာဇ္ ၆၆၆ခုတြင္ အသခၤယာသည္ မကၡရာျမိဳ႕ကို အစ္ကိုေတာ္ ရာဇသၾကၤံန္ (ျမင္စိုင္းျမိဳ႕)၊ ညီေတာ္ သီဟသူ (ပင္လယ္ျမိဳ႕) တို႔ႏွင့္အတူ နန္းျပိဳင္ျမိဳ႕အျဖစ္ တည္ျပီး အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့သည္။

ထင္ရွားေသာ မကၡရာမင္းသားၾကီးႏွစ္ပါး

မကၡရာျမိဳ႕ကို စားရေသာ ထင္ရွားေသာ မင္းသားၾကီးႏွစ္ပါး ရာဇဝင္တြင္ ရိွခဲ့ပါသည္။ တစ္ပါးမွာ ဘိုးေတာ္ဘုရား (ေခၚ) ဗဒံုမင္း၏သားေတာ္ ေမာင္ပ်ိဳးျဖစ္သည္။ ေမာင္ပ်ိဳးသည္ မင္းရဲေက်ာ္စြာဘြဲ႕၊ သတိုးမင္းလွေက်ာ္စြာဘြဲ႕ ႏွင့္ မဟာသီရိဓမၼာရာဇာဘြဲ႕ အမည္အသီးသီ ခ်ီးျမွင့္ခံခဲ့ရပါေသာ္လည္း မကၡရာမင္းသားၾကီးဟုသာ ထင္ရွားခဲ့သည္။ တူေတာ္ဘၾကီးေတာ္မင္းလက္ထက္တြင္ မလြန္ျမိဳ႕ကိုပါ စားရသျဖင့္ မလြန္မင္းသားၾကီးဟုလည္း ေက်ာ္ၾကားသည္။ မကၡရာမင္းသားၾကီးသည္ နန္းတြင္းေရးတြင္ ဝင္ေရာက္စြက္ဖက္ျခင္း အလ်ဥ္းမရိွဘဲ စာေပ၊ သုတ၊ ဗဟုသုတ ႏွင့္ သိပၸံပညာအသိ တိုးပြားေရးသာ အစဥ္အျမဲ အားစိုက္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ သက္ေတာ္ ၅၇ႏွစ္တိုင္ အေကာက္အၾကံ မခံရဘဲ ေအးခ်မ္းစြာ ေနႏိုင္ခဲ့သည္။

အျခားထင္ရွားေသာ မကၡရာမင္းသားၾကီးမွာ မင္းတုန္းမင္း၏သားေတာ္ ျဖစ္သည္။ ျမင္ကြန္း၊ ျမင္ခံုတိုင္အေရးတြင္ မင္းတုန္းမင္းဘက္မွေနျပီး ဘုရင့္တပ္ကို ဦးစီးကာ ပုန္ကန္မႈအား ေခ်မႈန္းႏိုင္ခဲ့သျဖင့္ ထင္ရွားသည္။ သို႔ေသာ္ အိမ္ေရွ႕စံကေနာင္မင္းသားၾကီး က်ဆံုးခဲ့သျဖင့္ သူတည္ေထာင္ခဲ့ေသာ စက္ရံု၊ အလုပ္ရံုမ်ားကို ဆက္လက္ဦးစီးခဲ့ရသည္။ မကၡရာမင္းသားၾကီးသည္ မင္းတုန္းမင္း နတ္ရြာစံျပီးေနာက္ အျခားမင္းညီမင္းသား ၄၀ႏွင့္အတူ နန္းတြင္းေက်ာက္ဖ်ာ၌ ၁၂၄၀ခု၊ တပို႔တြဲလျပည့္ေက်ာ္ ၁၁ရက္ေန႔တြင္ စီရင္ေဖ်ာက္ဖ်က္ခံရသည္။ နန္းတြင္းေသြးစြန္းပြဲၾကီးအား ဦးေဆာင္သူမွာ စုဖုရားလတ္၏ မိခင္ ဆင္ျဖဴမရွင္မိဖုရားဟု ဆိုထားသည္။

မကၡရာျမိဳ႕ေဟာင္း ခရီးသြား အေတြ႕အၾကံဳ

မကၡရာျမိဳ႕ေဟာင္းသို႔ သြားရာလမ္းသည္ အညာေျမျဖစ္သည္ႏွင့္အညီ ေျမပူေပၚ ေလပူတိုက္ေသာေၾကာင့္ လမ္းေဘးဝဲယာတေလွ်ာက္ရိွ အစိမ္းရင့္ရင့္ သစ္ပင္တန္းမ်ားမွာ ဖုန္းအလိပ္လိပ္တက္ကာ ရင့္က်က္ေသာ သ႑ာန္ကိုေဆာင္သည္။ ေဆာင္းခ်ိန္ခါမို႔ စပါးခင္းမ်ားမွာ စိမ္းဖန္႔ဖန္႔ ျဖစ္မေနဘဲ ဝါက်င္က်င္ ရိွသည္။ ေကာက္ရိုးပံုမ်ားမွာလည္း ကြင္းျပင္မွာ ေတာင္ပူစာငယ္မ်ား ထြန္းသကဲ့သို႔ ဟိုတစ္စု သည္တစ္စု ထြန္းေနသည္။

ေရႊစာတီေစတီ

လမ္းေဘးတေလွ်ာက္ ေတြေတြေငးရင္း ကားစီးလာခဲ့ရာ “ဧည့္ျပရြာမွ ၾကိဳဆိုပါ၏” ဟု ေရးထိုးထားေသာ လမ္းညႊန္ေက်ာက္တိုင္ ျမင္မွပင္ မၾကာမွီေရာက္ေတာ့မည္ျဖစ္ေၾကာင္း သတိကပ္မိသည္။ လမ္းညႊန္ဆိုင္းဘုတ္အတိုင္း ဝင္သြားေသာ္ ေရႊစာတီေစတီဆီသို႔ တန္းတန္းမတ္မတ္ ေရာက္သည္။ ေရႊစာတီေစတီသည္ ပင္းယေခတ္ ၁၄ရာစုတြင္ တည္ခဲ့ေသာေစတီတစ္ဆူ ျဖစ္ပါေသာ္လည္း အျပဳအျပင္ရိွသျဖင့္ သစ္သစ္လြင္လြင္ ဖူးေမွ်ာ္ရသည္။

ေရႊစည္းခံုေစတီ

ေရႊစာတီေစတီ၏ တဖက္မ်က္ႏွာခ်င္းဆိုင္တြင္ ေရႊစည္းခံုေစတီ ရိွသည္။ ေစတီေတာ္သည္ အထုအထည္ၾကီးမားျပီး ပင္းယျမိဳ႕မွ ေရႊစည္းခံုေစတီႏွင့္ ဆင္တူသည္။ မူလအလွဴရွင္မွာ သီရိဓမၼာေသာကမင္းၾကီး ျဖစ္သည္။ ပင္းယနန္းတည္ သီဟသူ၏ သားေတာ္ ဥစၥနာမင္းသည္ မုေ႒ာပုထိုးအား ငံုျပီး စည္းခံုေစတီကို တည္ခဲ့သည္။ ေနာက္ပိုင္းတြင္ ၪစၥနာမင္းသည္ ညီေတာ္ငါးစီးရွင္ေက်ာ္စြာအား ထီးနန္းလႊဲေျပာင္း ေပးခဲ့ျပီး မကၡရာနယ္ရိွ ေတာသို႔ဝင္ကာ တရားရွာမွီခဲ့သည္။

မင္းၾကီးရန္ေနာင္ဂူ

ေရႊစည္းခံုေစတီ၏ အနီးအပါးတြင္ ဂူပုထိုးပ်က္တစ္ဆူ ရိွသည္။ ထိုဂူအား မင္းၾကီးရန္ေနာင္ဂူ ဟုေခၚသည္။ မင္းၾကီးရန္ေနာင္ႏွင့္ ပတ္သတ္ျပီး မင္းကြန္းဆရာေတာ္ဘုရားၾကီးမွ “ဘုန္းႀကီးတို႔ အခုသံုးေနတဲ့ ပရိယတၱိ ေပစာေတြ ရွိေနေသးတာဟာ မင္းႀကီးရန္ေနာင္ရဲ႕ ေက်းဇူးေၾကာင့္ပဲ” ဟု မိန္႔ခဲ့ဖူးသည္။

အင္းဝျမိဳ႕တည္ သတိုးမင္းဖ်ားမွစျပီး တစ္ဆယ့္ေလးဆယ့္ေျမာက္ မင္းျဖစ္သည့္ နရပတိလက္ထက္တြင္ အင္းဝမင္းဆက္ ပ်က္စီးသည္။ မိုးညွင္းစလံု၏သား သိုဟန္ဘြားသည္ ဖခင္ေပးသနားေသာ အင္အားအလံုးအရင္းႏွင့္အတူ အင္းဝျမိဳ႕တြင္ မင္းလုပ္ကာ ေနသည္။ အင္းဝနန္းပ်က္စဥ္က နရပတိမင္း၏ တူေတာ္စပ္သူ မင္းၾကီးရန္ေနာင္သည္ ျမိဳ႕သစ္ျပင္သာအရပ္တြင္ ေရွာင္တိမ္းေနခဲ့သည္။

မိုးညွင္းစလံုသည္ မိမိ၏သား သိုဟန္ဘြားမွာ ျမန္မာအေရးတြင္ ေကာင္းစြာ မကၽြမ္းက်င္ေသးသျဖင့္ မင္းၾကီးရန္ေနာင္အား အင္းဝသို႔ အေခၚလႊတ္ျပီး သိုဟန္ဘြားအပါးတြင္ အတိုင္အပင္အျဖစ္ေနကာ အမွဴထမ္းေစသည္။ ျပင္စည္ျမိဳ႕ကိုလည္း စားေစသည္။ ထို႔ေနာက္ မိုးညွင္းသို႔ ျပန္သြားေလသည္။

သိုဟန္ဘြားသည္ ရတနာသံုးပါးကို အယံုအၾကည္ မရိွေပ။ ရဟန္းသံဃာမ်ားသည္ သားမယား မရိွပါဘဲလ်က္ တပည့္တပန္းမ်ားႏွင့္ အေျခြအရံ ေပါမ်ားလွသည္။ ပုန္ကန္ေသာင္းက်န္းလိုက ေသာင္းက်န္းႏိုင္ေလာက္သည္ဟု ေတြးကာ ျဖိဳခြင္းရန္ ၾကံေဆာင္သည္။ သကၠရာဇ္ ၉၀၁ခုတြင္ ေတာင္ပလူလယ္ျပင္၌ အလွဴမ႑ပ္ ေဆာက္လုပ္ကာ စစ္ကိုင္း၊ ပင္းယ၊ အင္းဝရိွ ရဟန္းသံဃာမ်ားအား ဆြမ္းစားဖိတ္သည္။ သံဃာမ်ားစံုလ်င္ ဆင္၊ ျမင္း၊ ဗိုလ္ပါ ဝန္းရံကာ လုပ္ၾကံေလသည္။ ထိုသို႔ လုပ္ၾကံရာတြင္ ပါဠိ၊ အ႒ကထာ၊ ဋီကာ၊ က်မ္းဂန္မ်ား တတ္ကၽြမ္းသည့္ သံဃာအပါးသံုးဆယ္ေက်ာ္ အပါအဝင္ သံဃာေပါင္း ၃၆၀ခန္႔ ပ်ံလြန္ေတာ္မူသည္။ အျခားေသာသံဃာအမ်ားမွာ အမွဴထမ္းတို႔ သနားသျဖင့္ လႊတ္ေပးေသာေၾကာင့္ ျပည္ႏွင့္ ေတာင္သူသို႔ ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္ႏိုင္ၾကသည္။ ထို႔ေနာက္ ေက်ာင္းတိုက္မ်ားရိွ ပိဋကတ္စာေပမ်ားအား ဆက္လက္မီးတိုက္ဖ်က္စီးေစသည္။

မင္းၾကီးရန္ေနာင္သည္ သိုဟန္ဘြားအား လုပ္ၾကံမွ ေတာ္ေခ်ေတာ့မည္ဟု ၾကံစည္ကာ အခါအခြင့္ကို ေစာင့္ကာေနသည္။ သကၠရာဇ္ ၉၀၄ခု၊ ကဆုန္လတြင္ သိုဟန္ဘြားသည္ မင္းၾကီးရန္ေနာင္ႏွင့္အတူ ဓားေကာင္းမ်ားအေၾကာင္း စကားစပ္မိသည္။ ဤတြင္ မင္းၾကီးရန္ေနာင္မွ အင္းဝ၏ေနာက္ဆံုးမင္း ကိုင္ခဲ့ေသာ ယိမ္းႏြဲ႕ပါးဓားမွာ လြန္စြာထက္ေၾကာင္း၊ ဆင္ေပၚမွ ထိုင္ေနေသာလူကို ခုတ္လ်င္ ဆင္ကိုယ္အထိ ဓားထိေၾကာင္း ဆိုသည္။ သိုဟန္ဘြားမွာ အင္းဝနန္းေတာ္အား သိမ္းစဥ္က ရခဲ့ေသာဓားမ်ားအား ထုတ္ျပျပီး မည္သည့္ဓားျဖစ္သည္ကို အေရြးခိုင္းသည္။ မင္းၾကီးရန္ေနာင္သည္ အခ်ိန္က်ျပီဟု အၾကံေပၚကာ ယိမ္းႏြဲ႕ပါးဓားျဖင့္ပင္ သိုဟန္ဘြားအား လုပ္ၾကံေလသည္။

သိုဟန္ဘြားလြန္ေသာ္ အံုးေဘာင္ခံုမိႈင္းမွ အင္းဝတြင္ မင္းျပဳသည္။ မင္းၾကီးရန္ေနာင္အား ျပည္ျမိဳ႕ႏွင့္ တလုပ္ျမိဳ႕ကို အပိုင္စားေပးသည္။ တစ္ႏွစ္ခန္႔ၾကာေသာ္ မင္းၾကီးရန္ေနာင္သည္ ကိေလသာကို ျငီးေငြ႕သျဖင့္ မကၡရာအရပ္သို႔ ေတာဝင္ကာ ရဟန္းျပဳေလသည္။

မကၡရာေရွးေဟာင္းပစၥည္းမ်ားျပတိုက္ ႏွင့္ ေရႊေရာင္ေတာ္ေစတီ

ေရႊေရာင္ေတာ္ေစတီႏွင့္ ျပတိုက္မွာ တစ္ေနရာတည္းပင္ ျဖစ္သည္။ ေရႊေရာင္ေတာ္ေစတီကို ပုဂံေခတ္ ၁၁ရာစုတြင္ တည္ခဲ့ျပီး ေညာင္ရမ္းေခတ္ ၁၄ရာစုတြင္ ျပဳျပင္သည္ဟု မွတ္သားရသည္။ ေရႊေရာင္ေတာ္ေစတီဝန္းအတြင္း ေလ့လာသင့္သည္မ်ားမွာ

  • ေစာင္းတန္းအဆံုးမွ ၾကီးမားခန္႔ျငားလွသည့္ ျခေသၤ့ၾကီးႏွစ္ေကာင္

  • ငါးဆူတန္းဂူဘုရားမ်ား

  • မကၡရာျမိဳ႕စားမင္း ေမာင္ေရႊမင္ လွဴဒါန္းခဲ့သည့္ စာထြင္းထားသည့္ ေခါင္းေလာင္း

  • နဂါးႏွစ္ေကာင္ ရံထားသည့္ ရပ္ေတာ္မူဘုရား

  • ေစတီအတြင္း မုခ္ခံုးေပါက္ေပၚရိွ နံရံေဆးေရးပန္းခ်ီမ်ား

  • မွန္ဘီရိုျဖင့္ ျပသထားသည့္ ေက်ာက္စာခ်ပ္

  • ေလဘာတီမျမရင္ လွဴဒါန္းထားသည့္ ေရတေကာင္း
  • ေက်ာက္ေခတ္ပစၥည္းမ်ား
  • ေရွးေဟာင္းအုတ္ခြက္မ်ားႏွင့္ အျခားေရွးေဟာင္းပစၥည္းမ်ား

ေရႊေရာင္ေတာင္ေစတီ အျပင္ဘက္မွာလည္း အျခားေရွးေဟာင္းေစတီပုထိုးေပါင္းမ်ားစြာ ေတြ႕ႏိုင္ပါေသးသည္။ အခ်ိဳ႕သာသနိက အေဆာက္အအံုးမ်ားရိွ ပန္းတေမာ့လက္ရာမ်ားမွာ ယခုအခ်ိန္အထိ ထင္ထင္ရွားရွား လွလွပပ ရိွေနပါေသးသည္။ ေရွးေဟာင္းယဥ္ေက်းမႈ အေမြအႏွစ္မ်ားမွာ ပ်က္စီးသြားလ်င္ အစားထိုးျပန္ထားလို႔ ရႏိုင္သည္ မဟုတ္ေသာေၾကာင့္ ရိွေနတုန္းသာ သြားေရာက္ေလ့လာႏိုင္သည္။ မကၡရာျမိဳ႕ေဟာင္းသို႔ ကားငွားလိုပါက ကိုမင္း(၀၉ ၂၂၂၅၈၃)၊ ဦးေက်ာ္ (၀၉ ၉၇၆၆၆၇၇၂၄) သို႔ ဆက္သြယ္ႏိုင္ေၾကာင္း မွ်ေဝရင္း ေတာ္ေသးျပီ။

Ref: ဦးကုလာ:မဟာရာဇဝင္ၾကီး - (ပထမအုပ္ <pg. 258>၊ ဒုတိယအုပ္ <pg. 138>)၊ သမိုင္းရနံ႔သင္းၾကိဳင္ လယ္တြင္းေျမမွ ျမိဳ႕စဥ့္ကိုင္

မွတ္ခ်က္။ ။ လြတ္လပ္စြာ Share ႏိုင္ပါေသာ္လည္း ေက်းဇူးျပဳျပီး ေပ့ခ်္မ်ားမွ ပံုအားလည္းေကာင္း၊ စာအားလည္းေကာင္း၊ ပံုႏွင့္စာအားလည္းေကာင္း ကူးယူေဖာ္ျပျခင္းမ်ိဳး မျပဳလုပ္ၾကပါရန္ ေမတၱာရပ္ခံပါသည္။

Chan Myae Ei - #travellerchan

#ancientcity #makhayar #mandalay #travel #travelblog

Copyright © 2020 Traveller Chan. All Rights Reserved.